Trigeminal nevralji olarak isimlendirilen delirten hastalık, kafa ve yüz bölgesinde iletkenlik taşıyan sinirlerinden biri olan 5. sinirin etkilenmesi sonucunda meydana gelen bir ağrı hastalığıdır. İntihar hastalığı olarak da tanımlanmaktadır.
Delirten Hastalık(Trigeminal Nevralji) Nedir?
Yaşam kalitesini önemli ölçüde düşüren bir ağrı hastalığı olarak tanımlanan delirten hastalık, teşhisi oldukça zor bir rahatsızlıktır. Trigeminal sinirinin etkilenmesi ile meydana gelen bu hastalık yüz bölgesinde hafif şeyler bile ağrı oluşumu meydana getirir. Diş fırçalarken ya da makyaj yaparken bile bu ağrıyı hissedebilirsiniz. Ani bir şekilde meydana gelen bu ağrı genel olarak birkaç dakika boyunca devam etmektedir. İntihara kadar sürükleyebilen bu rahatsızlık halk arasında delirten hastalık ya da intihar hastalığı olarak tanımlanır.
Trigeminal nevralji, ilk meydana çıktığı zamanlar kısa ve hafif ataklar ile ağrı meydana gelirken, zaman içerisinde ilerleyerek daha sık atakların gelişmesi söz konusu olur.
Kadınlarda erkeklere oranla daha fazla görülen delirten hastalık, çoğunlukla 50 yaşından büyük insanlar meydana gelmektedir. Ülkemizde her yıl 4000 kişiye bu hastalığın teşhisi konulmaktadır. Elektrik çarpmasına benzeyen şiddetli ateşli ve ağrılı oluşumlar meydan getiren bu rahatsızlık kişiyi günlük yaşamda olumsuz yönde etkilemektedir.
Delirten Hastalık Neden Olur?
Gerçek sebebi tam olarak bilinmeyen trigeminal nevralji sebebi trigeminal sinirinin yüz bölgesine yayılırken herhangi bir durumdan ötürü baskıya uğramasıdır. Tümör basısı, iltihap, multiple sklero bu rahatsızlığa neden olabilirken aynı zamanda herhangi bir sebebe dayanmayan durumlardan dolayı da kaynaklanabilmektedir. Trigeminal sinirinin beyin sapından çıktığı yerde damar basısı olması veya bu sinirin beyin sapındaki duyu çekirdeğinde anormallik olması diğer nedenler arasında gösterilmektedir. Ağrı ile kendini gösteren bu rahatsızlık yüzde duyu kusuru meydana getirebilir.
Delirten Hastalık Belirtileri Nelerdir?
Genel olarak hastalığın belirtilerine baktığımızda, sinirin yüzde dağıldığı bölgede bir ani atak söz konusu olmaktadır. Trigeminal sinirinin 1, 2 ve 3 dallarında ağrı oluşabileceği gibi bunların birkaçında aynı anda da meydana gelebilir. Nadir olarak iki taraflı ağrı söz konusu olabilir. Üst ve alt çene, yanak, göz bölgesi ağrının görüldüğü yerlerdir. Ağrı zonklayıcıdır ve sanki şimşek çakar gibi hissedilir. Belli aralıklar ile gelir ve sonra geçer. Zaman içerisinde ağrılarda artış söz konusu olur. Yemek yiyememe, diş fırçalayamama, yüz yıkayamama gibi durumlar söz konusu olur. Bazen diş ağrısı ile karıştırılabilir.
Trigeminal Nevralji Tedavisi Nasıl Yapılır?
Bu hastalık için uygulanacak tedavi yöntemi hastanın yaşına ve altta yatan neden göre değişkenlik gösterir. Eğer bir tümör söz konusu ise cerrahi yöntemler uygulanmalıdır. Genel anlamda delirten hastaık tedavisi için 3 yöntem uygulanır. bunlar şöyledir:
- İlaç Tedavisi:Tanı ve tedavide ilk olarak ilaç kullanılır. Genel olarak düşük dozda kullanılır ve birkaç ilacın kombine edilebilmesi de söz konusudur. Ağrının şiddetine göre doz ayarlaması yapılır. Eğer ki gerekli doza rağmen iyileşme sağlanmıyorsa cerrahi yöntemlere geçilir.
- Cerrahi Olmayan yöntemler: Radyofrekanstermokoagülasyon, gamma knife, trigeminal traktotomi, gliserol rizotomi, DREZ ameliyatları gibi teknik uygulamalar yapılabilir.
- Cerrahi Yöntemler: Mikrovasküler dekompresyon olarak isimlendirilen bu teknikte eğer ki trigeminal sinirinde bir bası söz konusu ise bu giderilir. Erken dönemde bu teknik ile %99 oraında başarı elde edilir. Fakat 5 yıl içerisinde bu oran %63- %84 arasında seyreder. Cerrahi deneyimi bulunan doktorlar tarafından yapıldığın komplikasyon meydana gelmez. Yaşlı hastalarda da uygulanabilir.
Bu hastalığın tedavisi özel bir uzmanlık gerektirmektedir. Oldukça hassas ve disiplinli bir yaklaşım gerekmektedir. Algoloji, nöroşirurji, nöroloji klinikleri bir arada çalışmalıdır. Hastaya uygulana tedavinin yarar-zarar ilişkisi saptanmalıdır.
