Folik asit; B grubu vitaminlerinden olan, kan hücrelerinin oluşması ve hücre yenilenmesinin sağlanması için gerekli, suda çözülebilen ve yeşil yapraklı bitkilerde, sebzelerde bulunabilen bir vitamin değeridir.
Folik Asit Nedir? Ne İşe Yarar?
Hücre büyümesi, yenilenmesi ve DNA üzerinde oluşabilecek hasarların onarılmasında etkin olan folik asit, adını yaprak anlamına gelen folium kelimesinden almaktadır. Bu vitamin değeri B gurubu vitaminlerinden B9 vitaminin sentetik şekli olarak bilinmektedir. Folat olarak da bilinen bu vitamin değeri hamilelik, ergenlik ve bebeklik dönemlerinde vücut için oldukça gerekli olan bir öneme sahiptir.
Folik asidin vücutta birçok görevi bulunmaktadır. Hücrelerin korunması ve yeniden üretiminde rol alan bu vitamin değeri, aynı zamanda DNA üzerinde meydana gelebilecek ve kanser gibi hastalıklara sebebiyet verebilecek değişimlerin engellenmesine yardımcı olmaktadır. Kırmızı kan hücrelerinin ve beyaz kan hücrelerinin oluşturulmasında gereklidir. Folik asit eksikliği olan kişilerde genel olarak anemi gibi rahatsızlıklar meydana gelmektedir. Bu sebepler bu vitamin değerinin yeterli miktarda alınması gerekmektedir. Bunun yanı sıra karbonhidratların yağa değil enerjiye dönüşmesini sağlayan folik asit, DNA ve RNA için de gerekli bir bileşendir.
Folik Asit Nelerde Bulunur? Hangi Besinlerde Vardır?
Vücudumuz için oldukça önemli olan bu vitamin daha çok yeşil renkli bitkilerde bulunmaktadır. Yeşil yapraklı bitkilerin içerisinde folik asit açısından en yoğun değerlere sahip olan sebeler ıspanak ve kara lahanadır. Bu iki sebzeyi de vitaminini kaybetmeden pişirmek ve tüketmek gerekmektedir. Bunların yanı sıra tahıllı gıdalar, yumurta, brokoli, kereviz, pancar, karnabahar, havuç, fasulye, kabak ve domates gibi sebzeler, muz kavun, limon gibi meyvelerde ve aynı zamanda mantar, maya ve ette bulunur. Et tüketerek folik asit almak için böbrek ya da sığır karaciğeri gibi şeylerin tüketilmesi tavsiye edilmektedir.
Folik asit vücutta depolanmadığı için gün içerisinde tüketmiş olduğumuz besinlerden karşılamamız gerekmektedir. Sebze ve meyvelerde bolca bulunan bu vitaminin yetişkinler için günlük alınması gereken miktarı 400 mcg'dır. Kan yapımında rol oynayan bu vitaminin aşırı bir şekilde alınma B12 eksikliğinin anlaşılmasını güçleştirebilir. Bu nedenle gereken miktarlarda tüketmek faydalı olacaktır.
Folik Asidin Faydaları ve Yan Etkileri Nelerdir?
Özellikle hamilelikte oldukça gerekli olan folik asit fetüsün düşmesini engellemektedir. Düşük yapma gibi problemlere karşı bu vitaminin kullanılması gerekmektedir. Bu vitaminin depresyonu azaltma etkisi bulunmaktadır. vücutta folat eksikliği görüldüğünde depresyon gibi rahatsızlıklara karşı zayıf bir direnç meydana gelir ve aynı zamanda tedavi edilmesi de güç olur.
Vücutta yüksek homosistein seviyesi meydana geldiğinde kalp hastalıkları meydana gelir. Folik asit bu seviyelerin düşürülmesine ve böylece kalp sağlığının korunmasına yardımcı olur. Hücrelerde ve DNA üzerinde meydana getirdiği etkiler sayesinde bazı kanser türlerinin önlenmesine destek olmaktadır.
Folik asitin yan etkileri genel olarak alerji kaynaklı kurdeşen, yüzde, dudaklarda, dilde ve boğazda şişme, nefes darlığı gibi reaksiyonlar oluşabilmektedir. Bunların yanında aynı zamanda mide bulantısı, vücutta oluşabilen kızarıklık, şişkinlik, iştah kaybı, uyku sorunları, depresyon, ağızda tuhaf bir tat ve sindirim kaynaklı gaz problemleri meydana getirebilir.
Hamilelikte Folik Asit Kullanımı ve Önemi
Hamilelik döneminde ve emzirme sürecinde vücudun ihtiyaç duyduğu folik asit değeri artmaktadır. Folik asit eksikliğinin aşırı olduğu dönemlerde ya da hamilelik ve emzirme dönemlerinde sebze ve meyveler ile vücuda folat almak yeterli olmayabilir. Bu tarz durumlarda folik asit takviyelerinden yararlanmak gerekmektedir. Bu vitaminin vücuttaki değerinin yeterli olması büyümeye direkt olarak etki eder ve fetüsün gelişimini destekler.
