Zatürre aşısı; streptococcus pneumoniae bakterisinin bağışıklığın düşmesi sonucunda meydana getirmiş olduğu enfeksiyon hastalığı olan zatürrenin engellenmesi için etkili olan bir yöntemdir.
Zatürre Aşısı Nedir, Ne Demek?
Aşı bir hastalığa neden olan bakterinin vücuda tanıtılması ve bu şekilde bağışıklığın kazandırılması ile hastalığın bulaşma ve enfekte olması riskinin yok edilmesi anlamına gelen bir yöntemdir. Zatürre aşısı da tam olarak bu hastalığın önlenmesi, vücuda bakteri bulaştığı zaman bunu yok edecek antikorların gelişmesi olarak tanımlanmaktadır. Zatürre hastalığına neden olan bakterilerin dış kısmında bir kapsül yer almaktadır. Vücut tarafından şekerli yapılar içeren bu kapsül bağışıklık sistemi tarafından fark edildiği zaman vücut bu mikroorganizmaların vücuttan atılmasına yönelik antikor sentezi meydana getirmektedir. Bunun sonucunda ise bakteri vücuda tekrar bulaştığında bağışıklık sistemi bu zararlı maddeleri engeller ve hastalığın oluşmasını önler.
Aynı zamanda pnömokok aşısı olarak da belirtilen bu aşı, aynı isimli bakterinin meydana getireceği hastalık türlerini engellemektedir. Hastalıkların çeşidi ve türü yaşa göre değişkenlik gösterebilmektedir. Çocuklarda bu bakteri çeşidi çoğunlukla orta kulak iltihabına neden olurken yetişkinlerde ise zatürreye sebebiyet vermektedir. Zatürre aşısı sayesinde bu bakteri vücuda tanıtılır ve ağır seyirli olarak meydana gelebilecek enfeksiyonlar ile birlikte semptomlar da engellenmektedir. Bakterinin dışında yer alan kapsül bağışıklık sisteminin bu bakteriyi yenmesini önler. Fakat aşı sonrasında vücut direnci bu tarz bir duruma karşı güçlü hale gelir. Böylece zatürre engellenmiş olur.
Zatürre Aşısının Yan Etkileri Nelerdir?
Bu zamana kadar geliştirilmiş olan her aşının uygulama sonrasında meydana getirmiş olduğu birtakım yan etkiler bulunmaktadır. Bunlar çoğunlukla birkaç gün içerisinde gerileme göstermektedir. Aşı sonrasında bağışıklık sistemi birtakım yan etkiler meydana getirmektedir. Bunlar bazen ağır bazen hafif gerçekleşir. Aşıların içeriğinde yer alan bakteriler zararsızdır ve bu nedenle enfeksiyon gibi durumlar meydana gelmemektedir. Yan etkiler genel olarak aşının türüne ve hastanın yaşına göre değişkenlik göstermektedir.
Yetişkin bireylerde zatürre aşısı sonrasında genel olarak benzer yan etkiler ortaya çıkmaktadır. Bunlara baktığımızda aşının yapıldığı yerde ağrı, sertlik ve hassasiyet meydana gelir. Ayrıca bu bölgede iltihaplanma ve ödem meydana gelebilir. Bölgede kızarıklık gibi etkiler oluşabilir. Baş ağrısı gibi etkiler meydana getirebilen zatürre aşısı, halsizlik, yorgunluk, iskelet sisteminde ağrılar oluşturabilir. Yeni yürümeye geçmiş çocuklara uygulanan zatürre aşısı huysuzluk, iştah azalması, uykuda azalma ya da artma, aşı yapılan bölgede hassasiyet gibi etkiler meydana getirmektedir.
Zatürre Aşısı Kimlere Yapılır?
Çocuklarda ve yetişkin bireylerde 13 pnömokok bakterinin esas alınması şeklinde elde edilen konjuge pnömokok aşısı; 65 yaş üstü kişilere, bebeklere, kronik hastalığı, kalp hastalığı, akciğer hastalığı gibi rahatsızlıklara sahip olan kişilere uygulanabilmektedir. 23 bakteri türünün esas alınması ile elde edilen polisakkarit pnömokok aşıları ise 65 yaş üstüne, kronik hastalığı olanlarda, 19-65 yaş arasında tütün kullanan kişilerde uygulanabilir. Eğer kişide daha önce zatürre aşı türlerinden herhangi birine karşı geliştirilmiş alerjik reaksiyon söz konusu ise kesinlikle uygulanmamalıdır.
Zatürre Aşısının Çeşitleri Nelerdir?
Polisakkarit pnömokok aşısı ve konjuge pnömokok aşısı olmak üzere zatürre aşısının çeşitleri iki tanedir. Her iki aşı bakterilerin engellenmesi ve hastalığın giderilmesi için etkilidir. Fakat içerik bakımından ve uygulandıkları kişiler bakımından farklılık göstermektedir.
