Propolis, bitkilerin filiz ve tomurcuklarında ve ağaçlarda oluşan yapışkan, reçinemsi bir maddedir.
Propolis Nedir, Ne Demek?
Propolis, erime noktası balmumunun altında olan sıcakta yumuşayan, soğukta katılaşan bir maddedir. Farklı renklerde olabilirler. Kahverengi, sarı, kırmızı ve gri gibi renkte olabilir. Sıcak havalarda erirler. Eridiklerinde yapışkan bir hal alırlar. Arılar propolisi toplar. Arılar çeşitli sebeplerde kullanmak için kovana bu topladıkları propolisi taşırlar. Arılar polen sepetlerini propolisi taşımak için kullanırlar. Fakat toplanması ve boşaltılması oldukça zordur. Nedeni ise yapışkan yapılı olmasındandır. Dünya çapında propolisin adı "Doğadaki En Güçlü Antibiyotik" olarak bilinmektedir.
Propolis genellikle kayın, karaağaç ve kozalaklı ağaçlarda bulunmaktadır.
İşçi arıların kovan temizliği çok önemlidir. Nedeni ise; temizlik kovan sağlığı açısından oldukça önemlidir. İşçi arılar, hücrelerden yeni çıkan arıların geride bıraktıkları parçaları dışarı atarlar. Bunun dışında işi biten petek kapakçıklarını, kovan içinde ölmüş olan arıların cesetlerini kovanın çıkışına veya metrelerce uçarak kovandan daha uzağa atarlar. Kovan içinde bulunan taşınması gereken şey taşıyamayacakları kadar büyükse bunu "propolis" adı verilen yapışkanımsı madde ile kaplayarak yaparlar. Değişik bitkilerden bal arıları propolisi toplayarak kovanlarına getirirler.
Propolis Nasıl Toplanır? Nasıl hazırlanır?
Arıcılar kovandaki balı önce alırlar. Sonrasında propolisi kovandan kazıyarak toplarlar. Sonra bazı işlemlerden geçirilir. İçeriğinin önemli bir bölümünü flavonoitlerin oluşturur. Polifenoller, fenolik asitler ve bunların esterleri, steroitler, terpenler, B1, B2, C ve E vitaminleri, mineraller ve aminoasitler de propolisin bileşiminde yer alır.
Propolis Ne İşe Yarar? Faydaları Nelerdir?
- Bağışıklık sistemini güçlendirir. Vücut direncinin yükseltir. Antioksidatif etki açısından diğer arı ürünleri arasında en yüksek etkiye propolis sahiptir.
- Soğuk algınlığından korunmak için, ağız ve boğaz mukozası sorunları, bademcik iltihabı, farenjit, larenjit tedavisinde kullanılır.
- Akne ve uçuk için, diş eti hastalıklarından korunmak için, yaraların iyileşmesinde hücre yenileyici olarak da kullanılır.
- Amerika'da yapılan bir araştırma sonucu propolisteki kafeik asit esterlerinin bağırsaktaki kanserli hücrelerin büyümesini önler.
- Ayrıca yapılan başka bir araştırmaya göre propolis kanseri önlemede de etkilidir.
- Anti iltihapsal özelliği, mantarlara karşı etkili ve kas gevşetici özelliği ile de hastalıkların iyileşmesine yardımcı olmaktadır.
Propolis Nasıl Kullanılır? Ne Kadar Yenmeli?
Propolis oda sıcaklığında 18 ay besin değerini ve özelliklerini koruyabilmektedir. Günlük doz olarak propolis ekstraktlarından 2 gram, hastalık ve enfeksiyonlarla mücadele de bu dozlar 2-3 katına kadar çıkarılmaktadır. 1-3 yaş arasında çocuklar için günlük miktar 250 mg, 3-6 yaş arasında çocuklar için; 500 mg, 12 yaşına kadar günlük miktar bir gram ve 12 yaşından büyüklerde ise yetişkinlerin kullandığı doz miktarını kullanabilirler. Kullanım şekilleri; yarım litre suya bir tatlı kaşığı propolis ekstraktından koyulup, çalkalayarak gargara yapılabilir. Yine aynı karışımdan sabah ve akşam 1'er yudum alınarak da kullanılır. Kahve ya da meyve suyu içeceklerinin içine bu hazırlanan karışım katılarak da propolis tüketimi sağlanabilir.
