Kanama esnasında kanın pıhtılaşma görevini üstlenen ve bu görevi yerine getiren hücre parçalarına trombosit denir.
Trombosit Nedir, Ne Demek?
Kanın pıhtılaşmasını sağlayan ve plt'nin diğer ismi olan trombosit oranı düşük olduğu zaman kanamaya yatkınlaştırmaktadır. Bu oran yüksek seviyede olduğu zaman ise damardaki kanın pıhtılaşması hızlanmaktadır. Bahsi geçen yapı taşlarının ömrü sekiz ila on gün aralığında değişkenlik göstermektedir. Yetişkin insanlarda yüz elli bin ila dört yüz bin aralığında plt hücre bulunmaktadır. Bu yapı taşının çoğalma durumunu karaciğer kontrol etmektedir. Görev zamanı sona erdiğinde ise dalak parçalayarak ayrıştırmaktadır.
Dalak bir sebepten kaynaklı olarak zarar gördüğü ya da alındığı zaman plt seviyesi yükselir. Bu durum sonucunda damarlarda bulunan pıhtılaşma hızlanmaktadır. Dalak gereken durumdan daha fazla çalışır ise plt fazla ayrışır ve vücutta var olan plt'yi normalden daha fazla oranda dışarı atar. Plt insan vücudu için çok önemli bir yere sahiptir. Kemik iliğinde varlığını sürdüren megakoryosit ismindeki hücreler aracılığı ile üretilmektedir. İlikteki her megakoryosit fazla sayılarda plt üretebilmektedir.
Trombosit (Plt) Özellikleri Nelerdir? Neye Yarar?
- Plt'lerin rengi ve çekirdeği bulunmamaktadır. Renk ve çekirdeklerin olmama nedeni ise kemik iliği büyük hücrelerden kopan parçalardan meydana gelmesidir.
- Plt'nin kanayan kanı durdurma özelliği vardır. Ayrıca herhangi bir damar yaralandığı ve zedelendiği zaman kan akışını yavaşlatır.
- Çalışma tarzı vücuttaki bir bölgede yırtılmanın ve yaralanmanın olması ile pltler yaralı alana ve birbirlerine yapışmaktadırlar. Bu alanda yaralı yeri kamufle ederek kanamayı durdurmaktadırlar.
- Plt'lerin içinde olan glikoprotein sağlıklı damarlara yapışmayı engellemektedir. Plt'ler yaranın olduğu damarın üzerine gelmektedir. Burada şişer ve yırtık bölgeyi tamamen kaplamaktadırlar. Bu plt'ler yapışkan madde salgılamaktadır ve bu sayede diğerlerinin yapışmasına destek olmaktadırlar.
PLT Sayısı Düşüklüğünün Nedenleri Nelerdir?
- Kişinin aşırı derecede sigara içmesi trombosit sayısı düşüklüğü olmasına neden olmaktadır.
- Genetik kusurların olması nedenler arasında yer almaktadır.
- Birey aşırı derecede sıvı kaybettiği zaman Plt eksiklikleri meydana gelmektedir.
- Bazı kişilerde genetik faktörlerden kaynaklı olarak kemik iliği kırmızı kan hücrelerini üretmekte sorun yaşamaktadır. Bu eksiklik nedenler arasında gösterilebilir.
- Dalak normalden büyük olduğu zamanlarda eksiklikler oluşur.
- Kan hücreleri oksijen temiz ederken bozukluk yaşayabilir bu durum plt eksikliğine yol açmaktadır.
PLT Değerinin Yüksek Olmasının Nedenleri Nelerdir?
Trombosit yüksekliğinin nedenleri arasında kalıtsal kusurlar bulunmaktadır. Akut enfeksiyonların olması plt yüksekliğine yol açmaktadır. Tüberküloz şeklindeki bağ doku hastalıklarının ve kronik hastalıkların olması plt'nin yüksek olma nedenleri arasında yer almaktadır. Çeşitli hastalıklarda alyuvar üretimi uygunsuz bir şekilde uyarılabilmektedir. Bahsi geçen durumun olması plt'nin yükselme nedenleri arasında gösterilmektedir. Bazı hastalık türleri kemik iliğini tutabilir. Bu durumun trombosit yüksekliğine yol açtığı söylenebilmektedir.
