Uykuda horlama ile birlikte solunumun durmasına uyku apnesi denir. Bu hastalık insanın yaşam kalitesinin olumsuz yönde etkiler. Verimsiz uyku düzeni, günlük hayatta, konsantrasyon eksikliği, sık sık dikkat dağılması, sürekli uyku hali gibi durumlara yol açar.
Uyku Apnesi Nedir, Ne Demek?
Uyku, insan ömrünün üçte birini oluşturan, insan sağlığı için en gerekli olan dinlenme durumudur. Uykuda insanın vücudu, dokuları, beyni, kemikleri, eklemleri yenilenir ve gelişir. Uyku esnasında, vücudumuz dinlenme halinde olduğu için yavaşlar. Buna solunum da dahildir. Fakat uyku apnesinde solunum durur ve bu tüm gece boyunca tekrarlanabilir.
Uyku apnesi; kişi uyurken solunumun durması olarak nitelendirilir ve konsantrasyon eksikliği, uyku sırasında dolaşma gibi durumlara sebebiyet verir.
Uyku sırasında solunumun durduğunda, üst solunum yolları kaslarında gevşeme meydana gelir. Bademcik, dil kökü ya da yumuşak damağın şişerek nefes alışını engeller. Bu durumda nefes alıp verme çabasına girilir. Eğer sonuç vermez ise beyin uyarılır ve solunum açılır. Kişi yüksek sesle homurdanarak horlamayı sürdürür.
Uyku Apnesinin Nedenleri Nelerdir?
Bu durumun nedeni, boğazda bulunan kasların solunumu engelleyecek şekilde gevşemesidir. Yetişkinlerde görüldüğü kadar çocuklarda görülme olasılığı da bir o kadar yüksektir. Büyük bademcikler, normalin üstü geniz eti özellikle aşırı kilo bu durumu tetikleyici faktörlerdir. Çoğu insan uykusunda yorgunluktan ya da yastığın yüksekliğinden kaynaklanan nedenlerde horlar. Fakat uyku apnesinde horlama, 4-5 kat daha fazla olup, yüksek sesle ve kaba bir şekilde gerçekleşir. Nefes almada zorlanmalar, sürekli iç çekmeler, sabaha kalitesiz uyanmak gibi etkenler beraberinde gelir. Tam olarak kesinleşmiş bir şey olmasa da araştırmalar ve gözlemler uyku apnesi olan insanlarda hipertansiyon görülme olasılığının yüksek olduğunu söyler.
Uyku Apnesinin Belirtileri nelerdir?
En önemli belirti yukarıda da söylenen gibi uyku sırasında solunumun durmasıdır. Diğer önemli belirtiler; horlama, sık idrara kalkma, uyku esnasında huzursuzluk, reflü, yorgunluk, ağız kuruluğu, terleme, uyanınca baş ağrısı, unutkanlık, dikkat eksikliği, konsantrasyon bozukluğu, gözlenen belirtiler arasındadır. Uyku apnesi olan kişilerin yaşam kalitesi oldukça düşüktür. Cinsel isteksizlik, kalp yetmezliği, şeker hastalığı, obezite, uykuda ani ölümler ve ani kalp krizi görülme olasılıkları oldukça fazladır.
Uyku Apnesi Tedavisi Nasıl Olur? Hangi Bölüm Bakar?
Uyku Apnesi tedavisinde, ilk önce kişinin aşırı kilo (obezite) sorunu söz konusuysa onun çözüme kavuşması gerekir. Kişide yapısal olarak boğazında ve üst solunum yollarında bir darlık var ise bu durum Kulak Burun Boğaz cerrahisi tarafından tedavi edilir. Uyku apnesi ileri seviyede olan hastalara pozitif hava basıncı (CPAP) işlemi uygulanır ve hasta takibe alınır. Hafif vakalarda ya da CPAP cihazını kullanmakta güçlük çekenlere, ağız apareyi verilir ya da çene öne alınır ve dilin solunum yolunu tıkaması önlenir.
Bu hastalıkta en iyi sonuç veren tedavi yöntemi PAP'tır (pozitif hava yolu basıncı). Hasta uyumadan önce yüzüne silikon gibi bir maske takar. Bu maske kişi uyurken solunum yollarına hava gönderir. Başta rahatsız edici gibi görünse de hastanın yaşam kalitesi artınca ve uyku apnesinde azalma olunca duruma kolayca adapte olunur. Uyku apnesi nedeniyle geceleri uykusuz kalabilir ve gün içerisinde kendinizi halsiz hissedebilirsiniz. Bu durum için bir uzmandan destek almanız sizler için faydalı olacaktır.
