Afrika uyku hastalığı; hem insanlarda hem de hayvanlarda görülebilen, parazitin vücuda enfekte olması sonucunda oluşan bir rahatsızlıktır.
Afrika Uyku Hastalığı Nedir?
Çeçe sineğinin taşıyıcı olduğu bir parazitin kan yolu ile insan vücuduna bulaşması sonucunda ortaya çıkan Afrika uyku hastalığı, tedavi edilmediği zaman ölümcül sonuçlar doğurabilen bir rahatsızlıktır. Haftalarca kendini herhangi bir şekilde belli etmeyen bu hastalık vücudu yavaş yavaş sarar ve ardından ateş ve lenf bezlerinde, dalakta, bacakta şişliklerin oluşması ile kendini belli eder. Bunun ardından enfeksiyon, titreme, halsizlik ve dalgınlık gibi etkiler meydana gelmektedir. Hastalık ilerledikçe vücut ısısında düşme meydana gelir ve kişi yerinden kalkamayacak bir hal alır.
Afrika uyku hastalığı son aşamada kişiyi komaya ve hatta ölüm uykusuna kadar götürebilen bir rahatsızlıktır ve oldukça tehlikelidir.
Afrika'da her yıl binlerce kişinin ölmesine neden olan bu hastalık, trypanosoma brucei isimli bir parazitten kaynaklanmaktadır. Hastalık ilk başlarda ateş gibi belirtiler gösterirken ilerleyen zamanlarda bilinçte bulanıklık hareket bozukluğu, uzuvlarda hissizlik ve uykuda bozulma gibi etkiler meydana getirebilmektedir. Eğer ki bu tür nörolojik belirtiler oluşmadan tedavi süreci etkinleştirilirse hastanın iyileşmesi daha mümkün hale gelebilmektedir.
Afrika Uyku Hastalığı Nasıl Bulaşır? Etkeni Nedir?
Çeçe sineği olarak adlandırılan bir hayvandan insana ya da hayvanlara enfekte olabilen bir parazit sonucunda bulaşmaktadır. Çeçe sinekleri Afrika'nın tropikal yerlerinde ve akarsu kıyılarında yaşayan canlılardır. Koyu renkli olan bu sinekler bildiğimiz kara sinekten biraz daha iridir. Kan emerek beslenen bu sinekler pek çok hastalık mikrobunun taşıyıcısı olarak kabul edilirler. Afrika uyku hastalığı da taşıdıkları parazitler arasında yer almaktadır.
Çeçe sineklerinin yaklaşık olarak 21 tane türü bulunmaktadır. Afrika hastalığının oluşmasına yol açan çeşidi G. palpalis'dir. Son zamanlarda sıklıkla oluşan yangılarda türleri yok olmaya yüz tutmuştur. Bu nedenle tekrar üreme kapasitesine sahiptirler. Beslenmek için ise sadece insan değil, sığır, at, evcil ve yabani olmak üzere pek çok canlının kanını emerler. Delici bir ağıza sahip olan bu sinekler ise mikrobun kolayca kan yolu ile bütün vücuda yayılmasına neden olurlar. Bu da ölümcül hastalığın oluşmasına neden olur.
Afrika Uyku Hastalığı Teşhisi Nasıl Konur?
Afrika'da sık sık bu hastalığın taramaları yapılmaktadır. Erken dönemde teşhis edilen hastalığı iyileştirmek çok daha kolay olmaktadır. Her yıl binlerce insanın yaşamını kaybettiği bu hastalık kan yolu ile tespit edilmektedir. Kanda herhangi bir terslik ya da parazit algılanması durumunda kişiler hastanelerde tedaviye alınmaktadır. Oldukça sinsi bir hastalıktır ve Afrika'da köy köy gezilip erken teşhisin konulması sağlanmaktadır. Hastalık evre evre gelişir. 1. ya da 2. evreyi anlamak için omurilikten sıvı alınabilir.
Afrika Uyku Hastalığının Tedavisi Nasıl Yapılır?
Zararlı bir parazitin vücuda bulaşması sonucunda ortaya çıkan Afrika uyku hastalığının tedavisi ilaçlarla sağlanmaktadır. Bu hastalığa özel ilaçlar geliştirilmektedir. Oldukça zorlu bir tedavi süreci gerçekleşmektedir. Bunun yanı sıra hastanın kesin olarak sağlığına kavuşup kavuşmayacağı da meçhuldür. Kesin sonuçlar alınması için uzmanlar bu paraziti yok etmeyi sağlayacak bir bakteri üretmeye çalışmaktadır. Eğer ki bu ilacın geliştirilmesi mümkün olursa daha kolay bir tedavi sağlanabilir ve insanlar ölüm tehlikesini atlatabilirler.
