Kan uyuşmazlığı; hamilelikte annenin RH negatif, bebeğin ise RH pozitif olduğu zaman meydana gelen bir durumdur. Bazı çiftlerde kan uyuşmazlığı görülmesi oldukça normaldir. Günümüzde hamilelik durumunda bu sorunun üstesinden gelmek mümkündür.
Kan Uyuşmazlığı Hastalığı Nedir?
Gebelikte anne ve bebeğin farklı RH grubuna sahip olması şeklinde tanımlanan kan uyuşmazlığı, anne karnındaki bebeğin sağlığını tehdit eden bir durumdur. Evlilikte kan uyuşmazlığı, annenin RH(-), babanın RH(+) olması durumunda meydana gelmektedir. Genel olarak kan uyuşmazlığı hastalığı RH uyuşmazlığı ve ABO uyuşmazlığı olmak üzre iki şekilde görülmektedir. RH(-) olan annenin hamile kalması durumunda bebeğin RH(+) olması durumunda uyuşmazlık söz konusu olmaktadır. Böyle bir durumda bebeğin vücudundaki RH(+) alyuvarlar annenin dolaşım sistemine geçer. Bu da birtakım sağlık sıkıntılarını meydana getirir. Alyuvarlar annenin dolaşım sistemine geçtiği zaman annenin vücudunda bebeğe karşı reaksiyon oluşur. bunun üzerine annenin vücudunda alyuvarlara karşı antikor üretimi meydana gelir. Fakat antikor üretimi doğumdan sonra başlar. Bu sayede bebek bu durumdan etkilenmez ve sağlıklı bir şekilde dünyaya gelir. Fakat bundan sonraki gebeliklerde aynı durum yaşandığı zaman bebek zarar görür.
Kan Uyuşmazlığı Neden Olur?
Kan grupları A, B, AB ve 0 olmak üzere 4 gruptadır. Eğer bir kişi A grubu kana sahipse vücudunda B ve AB grubuna karşı antikorlar bulunmaktadır. Eğer ki B grubu ise A ve AB grubuna karşı antikor bulunmaktadır. Kan grubu 0 olanlar diğer 3 gruba karşı tepki göstermektedirler. AB kan grubuna sahip olan kişiler diğer kan gruplarından kolaylıkla kan alabilir. bundan dolayı bu kan grubu genel alıcı olarak ifade edilmektedir. 0 kan grubu ise tüm kan gruplarına kan verebilmektedir. Bu nedenle bu kan grubu genel verici olarak tanımlanır. Fakat 0 kan grubu olanlar sadece bu gruptan kan alabilirler. ABO kan uyuzşmazlığı annenin 0 olması, bebeğin ise B ya da A kan grubuna sahip olması duruunda meydana gelir. Bu durumda hemolitik hastalık oluşur. Fakat bu RH durumundaki kadar etkili değildir. Bu durum bebekte sarılık ve kansızlık oluşturabilir. Kan uyuşmazlığı tablosu aynı zamanda anne ile bebek RH uyuşmazlığı olduğu zaman da uyuşmazlık meydana gelebilir.
Kan Uyuşmazlığı İğnesi Nedir?
Genel olarak ilk gebeliklerdeki bebeklerde, annenin geçmiş düşük ya da kürtajı yoksa RH uyuşmazlığından etkilenme söz konusu olmaz. Fakat annenin vücudunda zaman içerisinde antikor üretimi meydana gelebileceği için ikinci bebekte bu durum sorun olabilir. Genel olarak gebeliğin 28. haftasında kan uyuşmazlığı iğnesi yapılmaktadır. Bebek doduktan sonra kanı RH(-) ise anneye ikinci kez bir iğne yapılması gerekmemektedir. Eğer pozitif ise anneye tekrar iğne yapılır. Kan uyuşmazlığı iğnesi bebeğe zarar verir mi diye baktığımızda ikinci iğnenin amacı bebekte RH uyuşmazlığı riskini anlamak içindir. İğne yapılmazsa ve uyuşmazlık engellenmese bebekte ileri derecede kansızlık görülür. Doğduktan sonra da sarılır gibi durumlar meydana gelir. Bu ciddi değildir.
Kan Uyuşmazlığı Tedavisi Nasıl Yapılır?
Eğer ki kan uyuşmazlığı teşhisi yapılmazsa ve engellenmezse bebeğin sağlığını tehlikeye atmaktadır. Bu durumları önlemek için evlenecek çiftlerden kan tahlilleri alınmaktadır. Genel olarak RH uyuşmazlığı da bu şekilde saptanır. Anne negatif baba pozitif olursa eğer, doğan çocuk pozitif olursa kan uyuşmazlığı var demektir. Bu durumu önlemek için Rhogam aşısı yapılmaktadır. Doğum her ne şekilde olursa olsun 72 saat sonra aşı yapılmalıdır.
