Narsist; sürekli beğenilme aruzu güden, diğer insanlara karşı kendini üstün gören, ilgi ve onar beklentisinde olan kişilere denmektedir. Narsist kişilik bozukluğu ile özleşen bu durum kişinin kendine, bedenine ve zihnine duymuş olduğu hayranlık ile betimlenmektedir.
Narsist Ne Demek? Çeştileri Nelerdir?
Özseverlik olarak tanımlanan narsist, kişinin kendine aşık olması durumudur. Bu kelimenin kökenin Yunan mitolojisine dayanmaktadır. Asıl olarak Narkissos kelimesinden türemektedir. Narsizmin ileri boyutlarda seyredilmesi tıpta narsist kişilik bozukluğu olarak tanımlanmıştır. Egonun çok yüksek olması ve bunun nesnelere yönlendirilmesi durumu ile de ifade edilmektedir. Son dönemlerde yaygın olarak görülen bu kişilik bozukluğu kişinin kendisi haricinde çevresindeki hiçbir insan önem vermemesi olarak tanımlanmaktadır. Aşırı şekilde ukala olma ve kendini gereğinden fazla sevme durumu olarak da ifade edebiliriz. Kendini herkes sevmelidir. Fakat bu aşırıya kaçtığında psikolojik rahatsızlık olarak karşımıza çıkmaktadır. Narsist kişilik bozukluğu çeşitleri bulunmaktadır. Bunlar görkemli, savunmasız, hipervijilant ve yüksek işlevli şeklindedir.
Narsist Kişilik Bozukluğu Özellikleri Nelerdir?
Genel olarak çevresindeki insanlar ile yeterli bir şekilde empati kuramayan ve onların duygularını, düşüncelerini önemsemeyen bir sorun olarak olarak tanımlanan narsist kişilik bozukluğu özleliklerine baktığımızda kişilerin oldukça ukala olduğunu görmekteyiz. Kendini olduğundan fazla akıllı ve bilge görürler. Yetkin olmadığı konularda çok fazla yorum yaparlar ve hatta konunun uzmanı olan kişi ile kendisinden emin bir şekilde tezini savunabilir. Öne çıkan özelliklerden bir diğeri empati yoksunluğudur. Çevresindeki insanların ne düşündüğü ve ne hissettiğini önemsemezler. Yaptıkları eylemler sonucunda insanların nasıl etkileneceği ya da hangi durumlara maruz kalacağı onlar için önemli değildir.
Narsist kişilerde dinleme eksikliği vardır. Karşılarındaki insanları önemsemedikleri için onları dinlemezler. Başka insanların sorunları onlar için önemli değildir. Herhangi bir endişeye kapılmazlar. Ayrıca bu kişiler son derece bencildir. Kendi sorunlarını ön plana çıkarırlar ve hep ben olarak yaklaşırlar. Narsist kişilerde yıkıcı eleştiri söz konusudur. Karşılarındaki insanı kolay bir şekilde kırabilir ve yıkıcı olarak eleştirebilirler.
Toplumda uyulması gereken kurallar bu kişiler için uygun değildir ve bu onların bir başka özelliğidir. Başka insanların kendilerine dayattığı şeylere uymazlar ve tahammül edemezler. Bundan dolayı uyumsuzluk içerisinde olurlar. Asla utanç duymayan bu kişiler özgüven konusunda oldukça zengindirler. Asla hatalı olduklarını düşünmezler. Ayrıca eleştirilmeyi sevmezler. Övülmeyi severler. Yapıcı ya da yıkıcı fark etmeksizin eleştirildiklerine aşırı kaba olabilirler ya da alaycı bir tavı takınabilirler.
Narsist Kişilik Bozukluğunun Nedenleri Nelerdir?
Kesin olarak nedeni bilinmeyen narşist kişilik bozukluğu istismar ya da travma, aşırı bir şekilde övülme, anne ve babanın çok fazla hoşgörülü olması, güvensiz ebeveynler ve doğrulayıcı bir ortamın olmaması gibi durumlardan meydana gelmektedir. NKB rahatsızlığının temeli 0-6 yaş aralığında çocuğun ailesi olan iletişime dayanmaktadır. Çocukluğu bu dönemi oldukça önemlidir. Kişilerin aile, iş ve soyayl hayatlarını oldukça etkileyen bir durumdur. Narsist kişilik bozukluğu ile baş etme kolay değildir. Bunun için uzman desteği alınmalıdır.
Narsist Kişilik Bozukluğu Tedavisi
Gelen anlamda narsist kişiler sergiledikleri davranışların farkında değillerdir. Bundan dolayı öncelikle farkındalık sağlanmalıdır. NKB tedavisinde bireysel psikodinamik psikoterapi sık uygulanan bir yöntemdir. Bunun haricinde narsist kişilerin davranışlarını yönlendirmesi ve değiştirmesi için BDT yani bilişsel davranışçı terapi uygulanmaktadır. Narsist kişilik bozukluğu ilaç tedavisi ile yapılmamaktadır. Sadece kişide anksiyete ya da depresyon gözlemleniyorsa gerek duyulabilir. Buna uzman hekim karar vermelidir.
