Salmonella, kanatlı bir yiyecek türünü veya bulaşmış bir gıdayı tüketmek sonucu ortaya çıkan gıda zehirlenmelerinde aktif olan bakterilerin adıdır.
Salmonella Bakterisi Nedir? Nasıl Tedavi Edilir?
Salmonella gıda zehirlenmesinde, zehirlenmeyi meydana getiren direkt olarak bakterinin kendisidir. Bu nedenle zehirlenme doğrudan etki göstermektedir. Bu bakteriler bağırsaklardan kan dolaşımıyla tüm vücuda yayılabilir. Kişinin bağışıklık sisteminin direncine ve aldığı bakterinin miktarına göre şiddetlenen bu zehirlenme, kişiyi hafif bulantı ve kusmadan ölüme kadar götürebilmektedir. İçme suyundan da bulabilecek olan bu bakteriler özellikle sıcak havalarda tam bir tehlike niteliği taşımaktadırlar.
Salmonella zehirlenmesi gelişmekte olan ülkelerde sık sık meydana gelen bir zehirlenme türüdür.
Bu bakteriler sadece beyaz et tüketen kişilerde meydana gelmez. Farklı bir gıdaya farklı koşullarda bulaşabilir ve bu durumdan genç yaşlı herkes müzdarip olabilir. Özellikle kuşlar, hayvanlar ve insan bağırsaklarında nüfus eden bu bakteriler içme sularından da bulaşabilmektedir. Kan dolaşımıyla tüm vücuda yayılabilen bu zehir bazı kişilerde hafif etki gösterirken bazı kişilerde ise daha ağır etkiler göstermektedir.
Salmonella Belirtileri Nelerdir? Nasıl Anlaşılır? Tedavisi Nasıl Yapılır?
Genel olarak ishal, kusma ve bulantı ile kendini gösteren bu zehirlenme yaklaşık olarak 12-72 saat arasında kendini belli etmektedir. Bu hastalık genel olarak 4-7 gün arasında sürmektedir. Bu bakteri türünün yaklaşık olarak 3 bine yakın alt sınıfı bulunmaktadır. Oldukça ciddi bir durum olan bu zehirlenme türü kişi üzerinde oldukça olumsuz etkilere yol açmaktadır. Antibiyotik tedavisi bu durumda oldukça önemlidir. Bu bakterilerin ölmesi için tüketilecek gıdanın iyi pişirilmesi gerekmektedir. Sürüngen hayvanlar bu bakterilerin bulaşmasında oldukça risklidirler. Zehirlenme daha çok yaşlılar, bebekler ve sindirim sistemi bozuk olan kişilerde etki göstermektedir. Bu bakteriyi taşıyan kişilerin elleri ile bulaşıcılık gösterebileceği nitelendirilmektedir.
Salmonella Gıda Zehirlenmesi Nasıl önlenir?
Salmonella zehirlenmesini önlemek için bazı tedbirler alınması gerekmektedir. Bunlara değinecek olursak:
Kaliteli ve güvenli yiyecek seçimi: Sebze ve meyveleri kendi hallerinde tüketmek oldukça yararlı iken diğer gıdalar için bunu söylemek pek mümkün olmamaktadır. Diğer tavuk ve süt gibi gıdalarda işlenmiş olmasına özen gösteriniz. Bu tür gıdalar bakteri oluşumuna oldukça elverişlidir.
Yiyecekleri tam pişirmek: Tüketilmesi gereken gıdaların tam pişirilmesi bu bakterilerin ortadan kalkmasında oldukça önemlidir. Genel olarak et ve süt ürünleri patojen adı verilen hastalığa neden olan etkenler barındırmaktadır. Özellikle pastorize edilmemiş süt ürünleri, sığır ve tavuk etleri bu konuda ön plandadır. Bu gıdalarda olan zehirlenmeye etken maddeler yaklaşık olarak 70 derecelik tam bir pişirme sonucunda ölmektedirler. Etlerin kemik kısmındaki bazı bakteriler bu pişirme sonucu bile ölmeyebilirler. Bu nedenle bu tarz gıdaları pişirmeden önce dolaptan çıkartıp iyice çözülmesine olanak tanıyınız.
Pişmiş yiyecekleri hemen tüketin: Yemeklerinizi az yapın ve kısa sürede tüketin. Pişirmiş olduğunuz yiyecekler oda sıcaklığı kıvamına geldiği zaman mikroorganizmalar üremeye başlar. Bu nedenle yemeklerinizi bekletmeden tüketerek riski ortadan kaldırabilirsiniz.
Yiyecekleri 1 defa ısıtın: Yapmış olduğunuz yiyecekleri 1 defadan fazla ısıtmayın ve ısıtma sırasında her bölümün yaklaşık olarak 70 derecede ısınmış olduğuna dikkat edin.
Yiyeceklerinizi dikkatli saklayın: Pişmiş yiyecekleri güvenli bir şekilde ikram etmek için sıcak yiyecekleri 60, soğuk yiyecekleri ise 10 derecenin altında bekletmeye özen gösteriniz. Eğer bekleme süresi 4-5 saat olacaksa yiyecekleri hızlıca soğutup 10 derecenin altında bekletiniz. Bebeklerin sindirimleri daha hassa olduğu için bekletilmemiş gıdalar yedirmeyi tercih ediniz.
Pişmiş gıda ile çiğ gıda temasına dikkat: Pişmiş gıdalarını çiğ gıdalar ise temastan mutlaka kaçınınız. Buna çapraz bulaşma denir ve ihtimali yüksektir.
El temizliğine özen gösterin: Pişirme işlemine geçmeden önce ellerinizi mutlaka bol köpüklü su ile yıkayınız. Eğer elinizde yara ve benzeri bir durum varsa mutlaka yara bandı ile bu bölgeleri kapatınız. Gıdaya dokunmadan önce dokunduktan sonra el hijyeninize dikkat ediniz.
Salmonella İnsandan İnsana Bulaşır mı?
Salmonella bakterisini engellemek istiyorsanız yiyecekler oldukça kolay bir şekilde bulaşıcı bakteri barındırabildiği için mutfak yüzeylerini mutlaka temiz tutunuz. Gıdaların ufak kalıntılarının bile bakteri potansiyelini arttırıcı etkisi bulunmaktadır. Bildiğiniz gibi hayvanlar zehirlenmeye neden olabilecek bulaşıcı mikroorganizmalar barındırmaktadır. Bu nedenle yiyeceklerinizi korumalı ve herhangi bir kemirgen, böcek gibi tüm hayvanların temasından korumanız gerekmektedir. Yiyeceklerinizi hazırlarken mutlaka saf ve temiz su kullanınız. Eğer kullanacağınız su ile ilgili şüpheleriniz varsa suyu kullanmadan önce mutlaka kaynatınız. Özellikle bebeklere hazırlanan mamalarda kullanılan sular oldukça önem arz etmektedir.
